Foto

Ողբերգություն, որից դասեր չենք քաղում

 Օգոստոսի 14-ին «Սումալու» առևտրի կենտրոնում տեղի ունեցած ողբերգական պայթունից հետո կառավարությունն ամեն ինչ անում է, որ տպավորություն ստեղծվի, թե ուշադրության է արժանացնում իրենից վտանգ ներկայացնող ցանկացած օբյեկտի: Պայթունին հաջորդող, կառավարության հերթական նիստին վարչապետը խոսեց վտանգավոր ատրակցիոնների, դրանց հնարավոր անսարքությունների մասին և նշեց, թե չի բացառվում, որ մի ողբերգական դեպք էլ գրանցվի ատրակցիոնների անսարքության պատճառով:

ՀՀ արտակարգ իրավիճակների նախարարության (ԱԻՆ) «Տեխնիկական անվտանգության ազգային կենտրոն» ՊՈԱԿ-ի փորձագիտական լաբորատրիայի պետ Մարտին Ասլանյանը վստահեցնում է.«Ոչ մի ատրակցիոն շահագործման չի ենթարկվի առանց համապատասխան փորձաքննության դրական եզրակացության: Փորձաքննության ընթացքում ստուգվում են ատրակցիոնի անվտանգության բոլոր հանգույցները և եթե տրվում է բացասական եզրակացություն, ապա դա ուղարկվում է ՀՀ քաղաքաշինության, հրդեհային անվտանգության տեսչական մարմին, որտեղ արգելում են ատրակցիոնի շահագործումը՝ մինչև չունենան դրական եզրակացություն»: Այստեղ սակայն մեկ այլ խնդիր կա. Վերահսկողությունն իրականացնում է նույն տեսչական մարմինը, որը նախորդ տարի մարտի ամսին պետք է կասեցրած լիներ  «Սուրմալու» ա/կ-ի գործունեությունը կամ էլ գոնե պայթուցիկ նյութերի պահեստի: Իսկ թե ինչո՞ւ չի արել՝ պատճառաբանում են, որ տեսուչ չկար, աշխատում են գերծանրաբեռնված և «Սուրմալու» ա/կ-ի կրկնակի ստուգման հերթը մոտ 1,5 տարուց ավելի է չի հասել:

ՀՀ արտակարգ իրավիճակների նախարարության արտադրական վտանգավոր օբյեկտների ցանկում գրանցված է 212 ատրակցիոն, որոնցից 134-ը գտնվում են Երևան քաղաքում, 78-ը՝ մարզերում: 2022 թվականի օգոստոսի տվյալներով՝ ընդհանուր փորձաքննության են ենթարկվել և տեխնիկական անվտանգության փորձաքննության դրական եզրակացություն են ստացել դրանցից 139-ը, որոնցից 50-ը գտնվում են մարզերում, 89-ը՝ Երևանում:

«Համաձայն տեխնիկական անվտանգության ապահովման պետական կարգավորման մասին ՀՀ օրենքի 11-րդ հոդվածի 6-րդ կետի, յուրաքանչյուր արտադրական օբյեկտ՝ այս դեպքում ատրակցիոնը, տարեկան առնվազն մեկ անգամ պետք է ենթարկվի տեխնիկական անվտանգության փորձաքննության: Եվ իրավունք ունի շահագործվելու՝ միայն փորձաքննության տեխնիկական ավտանգության դրական եզրակացություն ունենալուց հետո: Եթե պարզվում է, որ ատրակցիոնը չունի դրական եզրակացություն, բայց շահագործվում է՝ իրականցվում է համապատասխան վարույթ: Տնտեսավարողը տուգանվում է 1 միլիոն դրամ, և կասեցվում է գործունեությունը: Ինչպես նաև հետևում են, որ ատրակցիոնը ապօրինի չշահագործվի, մինչև չվերացվեն բոլոր թերությունները և կրկնակի փորձաքննություն չանցնեն:

Ստացվում է, որ տարեկան  մեկ անգամ ԱԻՆ համապատասխան ՊՈԱԿ-ը ստուգում է իրականացնում տվլայները փոխանացում է տեսչական մարմինը, որին էլ ապօրինի շահագործումը դադարեցնելու համար անհրաժեշտ է 1.5 տարի՝ այսինքն հաջորդ փորձաքննությունից էլ ուշ:

 Գո՞ւցե «Սուրմալուի» ողբերգական դեպքն իրապես պետք է առիթ դառնա տեսչական մարմինների աշխատանքի և աշխատակիցների գործունեության վերանայման համար: Ի վերջո, բոլոր տեսչական մարմինների անմիջական ղեկավարը ՀՀ կառավարությունն է: «Սուրմալու»-ի դեպքից առ այսօր նույնիսկ տեսչական մարմինների ղեկավարների հետ հանդիպում-քննարկում չի նախաձռնվել:

Հեղինակ: Աննա Ավետիսյան