Ընդամենն օրեր առաջ Արցախի նախագահի խորհրդական Դավիթ Բաբայանը կոչ էր անում
սպասել ՀՀ խորհրդարանում «խաղաղության պայմանագրի» քվեարկությանը, որպեսզի ժողովուրդն
իմանա, թե ովքեր են համաձայն Արցախը ճանաչել Ադրբեջանի կազմում: Բայց, ինչպես ասում
են, շաբաթն ուրբաթից շուտ եկավ: Երեկ Իլհամ Ալիևը հայտարարեց, որ Արցախի խորհրդարանը
պետք է լուծարվի, իսկ նախագահ Արայիկ Հարությունյանը,
որի անունը նույնիսկ չհնչեցրեց, պետք է հանձնվի: Միայն այդ դեպքում է համաձայն նրանց
նկատմամբ ներողամիտ լինել:
Բազմաթիվ անգամներ առիթ եմ ունեցել կարծիք հայտնելու, որ «խաղաղության պայմանագիր»
ասվածը կարող է լինել ոչ թե Նիկոլ Փքաշինյանի ստորագրությամբ ինչ-որ փաստաթուղթ, որի
հիման վրա կձևավորվեն հայ-ադրբեջանական կամ հայ-թուրքական հետագա հարաբերությունները,
այլ Հայաստանի իշխանություններն, հընթացս բանակցությունների, Հայաստանի ու Արցախի շուրջ
«կերտում» են մի ստատուս քվո, որն անդառնալի կդարձնի հայկական կողմի գլոբալ կապիտուլյացիան
ու մենք մեր երկիրը և պետականությունը պահելու համար ստիպված կլինենք համաձայնել ցանկացած
ադրբեջանամետ պայմանագրի: Այսինքն, ոչ թե իրադրությունը կբխի պայմանագրից, այլ պայմանագրը՝
իրադրությունից: Այդպես եղավ 2020-ի նոյեմբերի 9-ին, Կովսականից զորքերի դուրս բերման,
Սև լճի և հաջորդող բոլոր դեպքերի ժամանակ
Ալիևը բացահայտ սպառնում է, իբրև իր երկիրն ի զորու է տարածաշրջանում ցանկացած
հարց լուծել, նա կարողացավ հասնել Ռուբեն Վարդանյանի պաշտոնանկությանը՝ որպես անհարմար
բանակցող, նա կարողացավ անցակետ դնել Տեղ գյուղի մոտ, կարողացավ «անկլավների» հարցը
մտցնել բանակցությունների օրակարգ, Փաշինյանին ճանաչել է տվել Ադրբեջանի 86 600 քառ.
կմ-ն՝ Արցախով ու հայկական 8 գյուղերով հանդերձ: Հիմա օրակարգ է բերում Արցախում իշխանության
ցանկացած դրսևորման օրինականության ու դրանց լիազորությունների հարցը՝ մինչ Նիկոլ Փաշինյանը
«Ստեփանակերտ-Բաքու» ուղիղ բանակցությունների համար միջազգային երաշխիքներ ու միջնորդություն
է փնտրում: Մի «տարօրինակ» պատահականությամբ՝ դա արվում է Քիշնևում բանակցային ռաունդից
մի քանի օր առաջ, որտեղ Փաշինյանը հուս ունի արձանագրել գոնե առկա ստատուս քվոն: Նա
փորձում է համոզել Հայաստանի ներքին լսարանին, որ «խաղաղությունը» շատ մոտ է: Բայց
Ալիևը հերթական անգամ սեղմում է Փաշինյանի վզին դրած պարանը, որովհետև համոզված է,
որ նա, հանուն իր իշխանության, համաձայն է ցանկացած զիջման:
Այս տրամաբանությամբ՝ Արցախում մոտ ապագայում կարող է նույնիսկ խորհրդարան կամ
պետականության որևէ ատրիբուտ չմնա, որ պատմության համար ազգանուններ հավաքեն, մեղավորներ
ու արդարներ փնտրեն: Հարցը կարող է Հայաստանի խորհրդարան հասնել այնպիսի տեսքով կամ
պայմաններում, որ դրան կողմ քվեարկողները նույնիսկ «հերոսացվեն», ինչին հիմա տանում
են Փաշինյանն ու իր քաղաքական թիմը:
