Ելակը ոչ միայն համեղ ու հյութալի հատապտուղ է, այլ նաև վիտամին С-ի ու կենսաբանորեն ակտիվ նյութերի բարձր պարունակության շնորհիվ համարվում է ամենաօգտակար մթերքներից մեկը:
Ինչպես գրում է gogetnews.info-ն, հայտնի դիետոլոգ Նայջել Դենբին The Hippocratic Post-ին ներկայացրել է հատապտղի զարմանալի հատկությունների մասին:
Ըստ նրա ելակը հանդիսանում է
1. Քաղցկեղից պաշտպանող միջոց
Ելակը հարուստ է անտոցիաներով ու էլագոթթվով, որոնք հզոր հակաօքսիդանտներ են և կանխում են բջիջների չարորակ բջիջների վերածվելը:
Այդ մասին են վկայում իտալացի գիտնականների 2104 թվականին Journal of Agriculture and Food Chemistry-ում տպագրված հետազոտությունների արդյունքները: Մասնագետները ներկայացրել են, որ ելակի մեջ առկա հակաօքսիդանտները ճնշում են լյարդի քաղցկեղի բջիջների բազմացումը:
Մեկ այլ լաբորատոր հետազոտության արդյունքներ ցույց են տվել , որ էլագոթթուն կանգնեցնում է չարորակ ուռուցքների աճը թոքերում, կերակրափողում, կաթնագեղձերում, արգանդի վզիկի ու լեզվի հյուսվածքներում: Բացի այդ, ելակը շատ օգտակար է ծխողների համար, քանի որ թուլացնում է ծխախոտի ծխի քաղցկեղածին ազդեցությունը:
2. Պաշտպանում է ծերունական կուրությունից
Ելակի հատապտուղներում միջինում առկա է ավելի շատ վիտամին С, քան նույն ծավալով նարնջի փափկամսի մեջ: 2001 թվականին Archives of Opthalmology ամսագրում հրատարակված արդյունքների համաձայն, օրական վիտամին С-ով հարուստ 3 բաժին մրգի օգտագործումը 36%-ով նվազեցնում է մակուլյար դեգեներացիայի զարգացման ռիսկը, որը հանդիսանում է ծերունական տարիքում տեսողության վատացման ամենատարածված պատճառը:
3. Ծերությունից պաշտպանող միջոց
1999 թվականին The Journal of Neuroscience ամսագրում տպագրված հետազոտությունները ցույց են տվել, որ լաբորատորային առնետների մոտ, որոնց սննդակարգում առկա է եղել մեծ քանակությամբ ելակ, նկատվել է ուղեղի տարիքային ֆունկցիայի նվազման դանդաղեցում:
Գիտնականները ենթադրում են, որ ելակը պարունակում է մեծ քանակությամբ երկարաշղթա օմեգա 3 ճարպաթթուներ` գլխի հյուսվածքների «շինարարական բլոկներ»:
4. Զարգացման բնածին արատներից պաշտպանություն
Ֆոլաթթուն, որը նաև առկա է ելակում, կանխում է պտղի նյարդային խողովակի դեֆեկտների առաջացումը: Սովորաբար հղիներին նշանակում են ֆոլաթթվով հավելումներ, սակայն շատ ելակ օգտագործելու դեպքում դրանցից կարելի է հրաժարվել: Օրական 8 հատ ելակը պարունակում է հասուն կնոջ համար անհրաժեշտ ֆոլաթթվի ծավալի 1/5 մասը:
5. Պաշտպանում է մարսողական խանգարումներից
Ելակը պարունակում է մեծ քանակությամբ սննդային մանրաթելեր, որոնք օգնում են աղեստամոքսային տրակտի նորմալ աշխատանքին:
Օրինակ մեկ ստանդարդ զամբյուղ ելակը պարունակում է ընդամենը 47 կալորիա ու 3.5 գրամ բջջանյութ, որը կազմում է օրական անհրաժեշտ չափաքանակի 1/10 մասը: Սննդային մանրաթելերով հարուստ դիետան նվազեցնում է դիաբետի, սրտանոթային հիվանդությունների, զարկերակային հիպերտենզիայի ու աղիքային խանգարումների ռիսկը:
6. Պաշտպանում է բորբոքումներից
Պոլիֆենոլները կենսաբանորեն ակտիվ նյութեր են, որոնք առկա են ելակի մեջ ու նվազեցնում են հատուկ ցիկլոքսիգենազա ֆերմենտի ակտիվությունը: Այդ ֆերմենտի ակտիվությունը կապված է օստեոարթրիտի, ռևմատոիդ արթրիտի ու ասթմայի դեպքում առկա բորբոքային ռեակցիայի հետ: Ընդ որում դեղորայքային միջոցները, որոնց ազդեցությունը հավասարազոր է ելակի պոլիֆենոլներին, առաջացնում են մի շարք վտանգավոր կողմնակի ազդեցություններ, այդ թվում նաև աղիքային արնահոսություն։
Նախազգուշացում՝ ելակը օգտակար է ոչ բոլորին
1-ին հերթին, ելակը դասվում է այն մթերքների շարքին, որոնք առաջացնում են ալերգիա, այդ թվում նաև կյանքին սպառնոցող:
2-րդ հերթին ելակը կարող է պարունակել մի շարք թունաքիմիկատներ, ինչի պատճառով հարկավոր է նախապատվությունը տալ ճիշտ աճեցված ելակին:
3-րդ հերթին, ելակից պետք է հրաժարվեն բոլոր նրանք, ովքեր ունեն երիկամների, լեղապարկի հետ կապված խնդիրներ, քանի որ այն պարունակում է մեծ քանակությամբ օքսալտներ, թրթնջուկաթթվի աղեր, որոնք կարող են բյուրեղացվել ու կուտակվել օրգանիզմում՝ խցավելով երիկամային ուղիներն ու լեղուղիները:
Բացի այդ, օքսալատները կապում են կալցիումը, ինչի պատճառով, եթե դուք ընդունում եք կալցիումով հավելումներ, ապա ելակ կարող եք ուտել դեղամիջոցի ընդունումից 2-3 ժամ առաջ:
